آموزش ساخت شمع دریایی (اقیانوسی) با پارافین ژلهای
تیم آرتا کرفت
مقدماتی ·
۲۵ تیر ۱۴۰۵·
۸ دقیقه
آموزش ساخت شمع دریایی از یه جای خیلی ساده شروع میشه: پارافین ژلهای شفاف نقش آب اقیانوس رو بازی میکنه و صدف و شن و ماسه ته ظرف کف دریا رو میسازن و شما فقط ژله رو ذوب میکنید و ته ظرف رو با تزئینات نسوز میچینید و فتیله رو کار میگذارید و ژله آبی شفاف رو رویش میریزید و تمام. حبابهای ریز داخل ژله هم مثل حبابهای زیر آب دیده میشن و نتیجه یه شمع ساحلی خنکه که برای دکور تابستونی و هدیه جواب میده. سخت نیست.
شمع دریایی چیست و چرا با پارافین ژلهای ساخته میشود
شمع دریایی یا اقیانوسی همون شمعیه که فضای زیر آب رو داخل یه ظرف شفاف بازسازی میکنه و رمز کارش هم پارافین ژلهایه که کاملا شفافه و بعد از سفت شدن شفاف میمونه و تزئینات رو دقیقا مثل چیزی که داخل آب افتاده نشون میده. حالا چرا با موم نمیشه؟ چون موم ماته و هرچی هم زور بزنید افکت زیر آب نمیده و صدف و شنی که با این همه وسواس ته ظرف چیدید زیر یه لایه سفید گم میشه. راستی اسم درستش هم پارافین ژلهایه، نه «ژل شمع». کار با ژله تکنیک خودش رو داره که در درس شمع ژلهای کامل توضیح دادم.
مواد و ابزار لازم برای ساخت شمع دریایی
- پارافین ژلهای شفاف
- رنگ مایع شمعسازی، آبی و فیروزهای
- فتیله معمولی، متناسب با قطر ظرف
- ظرف شیشهای شفاف و بدون ترک
- تزئینات دریایی نسوز: صدف، ماسه، سنگریزه، ستاره دریایی مصنوعی
- اسانس پایهروغن، اختیاری
- دماسنج آشپزخانه و بنماری
یه چیزی رو همینجا صاف بگم که خیال همه راحت شه: شمع ژلهای فتیله مخصوص نمیخواد و اسانس مخصوص هم نمیخواد و تنها چیزی که واقعا مخصوصه رنگشه که باید رنگ مایع شمعسازی باشه. اگه فروشندهای بهتون «فتیله مخصوص ژله» فروخت، نخریدش. همون فتیله نخی معمولی که برای بقیه شمعها میخرید کار رو راه میندازه، فقط حواستون به قطر باشه که برای ظرفهای زیر ۲ سانتیمتر ۸ تا ۱۲ تار و برای ۲ تا ۴ یا ۵ سانتیمتر ۱۲ تا ۲۰ تار و برای ۴ تا ۸ سانتیمتر ۲۰ تا ۳۶ تار جواب میده. فتیله نخی هم باید مومخورده باشه و اگه خام بود، حتما اون قسمتی که بیرون میمونه و قراره روشن شه رو موم بزنید.
آموزش ساخت شمع دریایی مرحله به مرحله
۱. چیدن کف دریا
ته ظرف رو با ماسه یا سنگریزه ریز بپوشونید و صدفها و تزئینات رو رویش بچینید طوری که وقتی ژله ریخته شد صحنه زیر آب طبیعی به نظر برسه، و یادتون باشه تزئینات باید نسوز و تمیز باشن و از این مهمتر باید کاملا خشک باشن، چون آب و پارافین دشمن همن و حتی یه قطره آب هم نباید داخل کار بره. صدفی که تازه شستید و هنوز نم داره؟ بگذاریدش کنار تا خشک شه.
۲. نصب فتیله
فتیله رو وسط ظرف بگذارید و پایهاش رو ثابت کنید. پایه فتیله فلزی یا چوبی هر دو خوبه و برای چسبوندنش هم چسب حرارتی یا چسب قطرهای یا چسب ۱۲۳ بهترین و بهصرفهترین انتخابه و چسب دوطرفه گرد هم اشکالی نداره ولی گرونه. حالا واقعا لازمه سر یه چسب پول اضافه بدید؟ توصیه نمیکنم.
۳. ذوب کردن ژله
ژله رو با حرارت آرام و کنترلشده ذوب کنید تا شفاف و روان شه و بدونید که ژله نسبت به موم به دمای بالاتری برای ذوب نیاز داره، ولی نباید بگذارید بیش از حد داغ شه و کل کار شمعسازی بین ۵۵ درجه تا زیر ۱۰۰ درجه انجام میشه و بالاتر از این محدوده دیگه فقط دردسره. از کجا بفهمید دما داره زیادی بالا میره؟ یادتون باشه قبل از اینکه پارافین به نقطه اشتعال برسه، دود غلیظ راه میندازه که برای خودتون مضره. اون دود یعنی گاز رو خاموش کن.
۴. رنگ و اسانس
رنگ مایع شمعسازی آبی یا فیروزهای رو کمکم اضافه کنید تا رنگ آب دریا دربیاد و رنگ رو کم بزنید تا هم شفافیت حفظ شه و هم منافذ فتیله بسته نشه، چون رنگ زیاد منافذ فتیله رو میگیره و شعله رو کوچیک میکنه و آخرش شمعی تحویلتون میده که وسطش تونل میزنه. اسانس هم اگه خواستید بزنید حتما باید پایهروغن باشه، چون عطر الکلی اصلا در موم حل نمیشه و اسانس پایه آب هم حل نمیشه، و مقدارش ۱۰ تا ۲۵ گرم در هر کیلوئه، ۱۰ گرم برای بوی ملایم و تا ۲۵ گرم برای بوی شدید، و بعد از اضافه کردن یکی دو دقیقه هم بزنید. بیشتر از این هم نزنید.
۵. ریختن ژله
ژله رو آرام و از کنار ظرف بریزید تا تزئینات جابهجا نشن و بدونید که سرعت ریختن روی حبابها اثر میگذاره: اگه افکت حباب زیر آب میخواید کمی تندتر بریزید و اگه ژله صاف و بیحباب میخواید آرام و در دمای درست بریزید. ظرف شیشهای هم باید تا حدی گرم شده باشه که دستتون گرمای ظرف رو حس کنه.
۶. گرادیان عمق آب
برای حس عمق دریا میتونید ته ظرف رو با ژله آبی پررنگتر و بالا رو با ژله روشنتر بریزید تا مثل کمعمق شدن آب بهسمت ساحل دیده شه، ولی لایه دوم رو حتما بعد از سرد شدن کامل لایه اول بریزید، وگرنه دو تا رنگ توی هم میرن و بهجای گرادیان یه لکه آبی گلآلود تحویل میگیرید که هیچ شباهتی به دریا نداره.
۷. سرد شدن
بگذارید شمع در دمای عادی اتاق آرام سرد و شفاف شه. چرا نباید شمع رو بگذارید توی یخچال؟ چون یخچال یه ترفنده، نه روش استاندارد. چند ساعت وقت بدید و برای تثبیت خود شمع هم یکی دو ساعت کافیه. آخر کار فتیله رو کوتاه کنید، نیم تا یک سانتیمتر، و هر بار قبل از روشن کردن هم همینکار رو تکرار کنید.
جدول تفاوت شمع ژلهای و شمع مومی
| ویژگی | شمع ژلهای (دریایی) | شمع مومی |
|---|---|---|
| شفافیت | کاملا شفاف | مات |
| نمایش تزئینات | تزئینات داخل دیده میشوند | دیده نمیشوند |
| رنگ | رنگ مایع شمعسازی | رنگ مخصوص شمع، قرصی یا مکعبی |
| فتیله | نخی معمولی | نخی معمولی |
نکات ایمنی تزئینات داخل ژله
مهمترین نکته شمع دریایی انتخاب تزئینات نسوزه. صدف و سنگ و ماسه طبیعی مشکلی ندارن، ولی از تزئینات پلاستیکی و کاغذی که کنار شعله ذوب یا آتش میگیرن استفاده نکنید و تزئینات رو دور از مسیر فتیله بچینید تا وقتی شمع میسوزه شعله بهشون نرسه، چون هر تزئینی که بسوزه بوی بدی میده و همه زحمتی که کشیدید رو خراب میکنه. عدد ثابتی برای این فاصله وجود نداره و خودتون باید چشمی رعایتش کنید. میخواید اکلیل هم بریزید؟ اکلیل نسوزه نیست ولی خطرناک هم نیست و چون ژله شفافه، اکلیلی که داخلش مخلوط کنید دیده میشه. راهنمای تزئینات امن رو در وسایل تزئینی شمعسازی و اصول کلی ایمنی رو در درس ایمنی شمعسازی آوردم.
راز ژله شفاف و بیحباب
شفافیت ژله بزرگترین جذابیت شمع دریاییه و دو چیز نگهش میداره، دمای درست ریختن و ظرف گرم، یعنی اگه ژله رو در دمای مناسب و داخل ظرفی که تا حد ولرم گرم شده بریزید حباب کمتری میمونه و اگه عمدا افکت حباب زیر آب میخواید برعکس کمی تندتر بریزید. یه ریشه دیگه هم داره که خیلیها ازش غافلن: هم زدن زیاد. هرچی بیشتر هم بزنید حباب بیشتری داخل ژله میمونه، پس بعد از اسانس همون یکی دو دقیقه هم بزنید و ولش کنید. رنگ رو هم کم بزنید. اگه ژله کدر شد یا حباب ناخواسته زیاد اومد، در عیبیابی شمع علتش رو دنبال کنید.
پس بالاخره چی بخرم و از کجا؟
خرید شمع دریایی از همه چیز سادهتره چون فهرست خریدش کوتاهه: پارافین ژلهای، رنگ مایع، فتیله معمولی، یه ظرف شیشهای و یه مشت صدف و ماسه، و ظرفش رو حتی لازم نیست از جای خاصی بگیرید و همون شیشه مربای عطاری سر خیابون یا شیشههای خالی آشپزخونه خودتون، اگه تمیز و بدون ترک باشن، کف دریای قشنگی از آب درمیان. تزئینات دریایی هم ورق طلا و نقره بازار مثل خودشون نیستن و فقط شبیهشونن، ولی قیمت مناسبی دارن و برای این کار کافین.
سؤالات متداول
شمع دریایی را میشود با موم معمولی ساخت؟
نه. موم ماته و افکت زیر آب نمیده و شفافیت آب فقط با پارافین ژلهای به دست میاد.
چه تزئیناتی داخل شمع دریایی امن است؟
صدف، ماسه، سنگریزه و ستاره دریایی مصنوعی نسوز. از پلاستیک و کاغذ کنار فتیله پرهیز کنید و همه چیز باید خشک باشه.
چرا ژله من پر از حباب شد؟
یا دمای ریختن پایین بوده یا خیلی تند ریختید یا زیادی هم زدید. البته کمی حباب برای حس زیر آب قشنگ هم هست.
فتیله شمع معمولی برای ژله کار میکند؟
بله. فتیله مخصوص ژله وجود نداره و همون فتیله معمولی با سایز متناسب با قطر ظرف کافیه.
اسانس مخصوص ژله لازم است؟
نه. همون اسانس پایهروغن کافیه و اسانس مخصوص ژله چیزی نیست که دنبالش بگردید.
شمع دریایی با ژله شفاف و تزئینات ساحلی تکهای از اقیانوس رو داخل ظرف میاره و رمزش هم انتخاب تزئینات نسوز و خشک و کنترل دمای ژلهست. ژله و رنگ و تزئیناتش رو در بخش لوازم شمعسازی ببینید و برای اینکه کار با ژله کاملا دستتون بیاد دوره آموزش شمعسازی رو دنبال کنید.
